వర్షాభావం ప్రభావం.. పెరిగిన పెట్రోల్, డీజిల్ అమ్మకాలు.. తగ్గిన LPG డిమాండ్

వర్షాభావం ప్రభావమా..? పెరిగిన పెట్రోల్, డీజిల్ వినియోగం.. తగ్గుముఖం పట్టిన ఎల్పీజీ డిమాండ్ దేశంలో ఇంధన వినియోగ ధోరణిలో ఆసక్తికర మార్పులు కనిపిస్తున్నాయి. సాధారణంగా రుతుపవనాల సీజన్లో డీజిల్ వినియోగం కొంత తగ్గే అవకాశం ఉంటుంది. అయితే ఈ ఏడాది పరిస్థితి అందుకు పూర్తి భిన్నంగా కనిపించింది. జులై నెలలో పెట్రోల్, డీజిల్ అమ్మకాలు గణనీయంగా పెరగగా, ఎల్పీజీ (LPG) డిమాండ్ మాత్రం తగ్గుముఖం పట్టింది. ఈ మార్పుకు ప్రధాన కారణంగా పలు రాష్ట్రాల్లో నమోదైన తక్కువ వర్షపాతం, ఆలస్యంగా ప్రవేశించిన నైరుతి రుతుపవనాలు, వ్యవసాయ రంగంలో పెరిగిన డీజిల్ పంపుల వినియోగం కనిపిస్తున్నాయని చమురు రంగ విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. ప్రభుత్వ రంగ చమురు మార్కెటింగ్ సంస్థలు అయిన ఇండియన్ ఆయిల్ కార్పొరేషన్ (IOC), భారత్ పెట్రోలియం (BPCL), హిందుస్థాన్ పెట్రోలియం (HPCL) విడుదల చేసిన జులై నెల ప్రాథమిక విక్రయ గణాంకాలు దేశ ఇంధన వినియోగ ధోరణిలో వచ్చిన ఈ మార్పులను స్పష్టంగా ప్రతిబింబిస్తున్నాయి. డీజిల్ అమ్మకాల్లో గణనీయమైన వృద్ధి దేశ ఆర్థిక కార్యకలాపాలకు ప్రధాన సూచికగా పరిగణించే డీజిల్ వినియోగం జులై నెలలో బలమైన వృద్ధిని నమోదు చేసింది. గత ఏడాది జులైతో పోలిస్తే డీజిల్ విక్రయాలు 10.7 శాతం పెరిగి 7.12 మిలియన్ టన్నులకు చేరుకున్నాయి. సాధారణంగా రుతుపవనాలు సకాలంలో కురిస్తే సాగునీటి కోసం డీజిల్ పంపుల అవసరం తగ్గుతుంది. కానీ ఈసారి అనేక ప్రాంతాల్లో వర్షాభావ పరిస్థితులు నెలకొనడంతో రైతులు భూగర్భ జలాలపై ఆధారపడాల్సి వచ్చింది. దీంతో డీజిల్ పంపుల వినియోగం పెరిగి డీజిల్ డిమాండ్ గణనీయంగా పెరిగింది. అంతేకాకుండా సరుకు రవాణా, పారిశ్రామిక కార్యకలాపాలు, గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో వ్యవసాయ యంత్రాల వినియోగం కూడా డీజిల్ అమ్మకాలకు బలమైన మద్దతు ఇచ్చినట్లు పరిశ్రమ వర్గాలు విశ్లేషిస్తున్నాయి. అయితే నెలవారీ గణాంకాలను పరిశీలిస్తే జూన్లో నమోదైన 7.85 మిలియన్ టన్నులతో పోలిస్తే జులైలో డీజిల్ అమ్మకాలు 9.2 శాతం తగ్గాయి. అంటే వార్షిక ప్రాతిపదికన వృద్ధి నమోదైనా, నెలవారీ స్థాయిలో కొంత మందగమనం కనిపించింది. పెట్రోల్ వినియోగం కూడా బలంగానే జులై నెలలో పెట్రోల్ అమ్మకాలు కూడా ఆశాజనకంగా నమోదయ్యాయి. మొత్తం 3.45 మిలియన్ టన్నుల పెట్రోల్ విక్రయమవగా, ఇది గత ఏడాది ఇదే కాలంతో పోలిస్తే 9.7 శాతం అధికం. 2024 జులైతో పోలిస్తే 15.1 శాతం, 2023 జులైతో పోలిస్తే 36.1 శాతం అధిక వినియోగం నమోదవడం దేశంలో వ్యక్తిగత వాహనాల వినియోగం, రహదారి ప్రయాణాలు, పట్టణ రవాణా కార్యకలాపాలు ఇంకా బలంగా కొనసాగుతున్నాయనే సంకేతాలను ఇస్తోంది. అయితే జూన్ నెలతో పోలిస్తే జులైలో పెట్రోల్ అమ్మకాలు 1.1 శాతం స్వల్పంగా తగ్గాయి. జెట్ ఇంధన వినియోగంలోనూ స్వల్ప వృద్ధి విమానయాన రంగానికి సంబంధించిన జెట్ ఇంధనం (ATF) విక్రయాలు కూడా సానుకూల ధోరణి కొనసాగించాయి. జులైలో మొత్తం 6.59 లక్షల టన్నుల ఏటీఎఫ్ విక్రయమవగా, ఇది గత ఏడాది జులైతో పోలిస్తే 2.9 శాతం అధికం. దేశీయ విమాన ప్రయాణాల సంఖ్య పెరగడం, పర్యాటక సీజన్ ప్రభావం ఈ వృద్ధికి కారణంగా భావిస్తున్నారు. ఎల్పీజీ డిమాండ్ తగ్గుదల వెనుక కారణాలేమిటి? పెట్రోల్, డీజిల్ అమ్మకాలు పెరిగినప్పటికీ ఎల్పీజీ వినియోగం మాత్రం తగ్గినట్లు గణాంకాలు సూచిస్తున్నాయి. గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో వినియోగం మందగించడం, కొన్ని ప్రాంతాల్లో వాణిజ్య వినియోగం తగ్గడం, వినియోగదారుల కొనుగోలు ధోరణిలో వచ్చిన మార్పులు ఇందుకు కారణాలై ఉండొచ్చని మార్కెట్ విశ్లేషకులు అంచనా వేస్తున్నారు. అయితే ఈ అంశంపై మరింత స్పష్టత పూర్తి స్థాయి గణాంకాలు విడుదలైన తర్వాతే వచ్చే అవకాశం ఉంది. విశ్లేషణ జులై నెల ఇంధన విక్రయాల గణాంకాలు దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థలోని రెండు భిన్న కోణాలను ప్రతిబింబిస్తున్నాయి. ఒకవైపు వర్షాభావం వ్యవసాయ రంగాన్ని ప్రభావితం చేసి డీజిల్ డిమాండ్ను పెంచగా, మరోవైపు రవాణా రంగం చురుకుదనం పెట్రోల్ వినియోగాన్ని బలపరిచింది. అదే సమయంలో ఎల్పీజీ డిమాండ్ తగ్గడం వినియోగ ధోరణిలో మార్పును సూచిస్తోంది. రాబోయే నెలల్లో రుతుపవనాల తీవ్రత, వ్యవసాయ కార్యకలాపాల పురోగతి, ఆర్థిక కార్యకలాపాల వేగం ఆధారంగా ఇంధన వినియోగంలో మరిన్ని మార్పులు కనిపించే అవకాశముందని నిపుణులు భావిస్తున్నారు.